صراحت چنين عبارتى به چشم نمىخورد ، با اين حال اشعارى كه از وى باقى مانده ، صوفيان متأخر را به تأويل سخنانش وا داشته است . به عقيدهء حلاج ، انسان در ذات الهى است ، خداوند آدم را بر صورت خويش آفريد . « 1 » او را مظهر صفات خود قرار داد و به او از عشق ابدى خويش بخشيد و دل آدمى را آينهء جمال خود قرار داد : تسبيح خداى را كه ناسوتش را با راز نور لاهوت فروزانش آشكار ساخت . سپس خود را به خلقش بىپرده جلوه‌گر كرد به هيئت كسى كه مىخورد و مىنوشد تا آنجا كه مخلوق او توانست او را روياروى ببيند « 2 » لاهوت از طريق تجسّد با ناسوت يگانه مىشود و اين تنها با « حلول » روح خداوند در جسم خاكى ( حلول لاهوت در ناسوت ) عملى مىگردد . سرودهء حلاج : روح تو با روح من آميخت همچون شراب با آب زلال چون چيزى تو را اصابت كند ، مرا نيز اصابت مىكند پس ، « تو » در همه‌حال ، مانند « من » هستى « 3 » باز منصور مىگويد : من خواهان اويم و او خواهان « من » ما دو روحيم در يك بدن چون مرا بينى ، او را بينى و چون او را بينى ، مرا ديده‌اى « 4 » عقيدهء تقرب انسان به مقام الوهيّت كه حلاج آن را ترسيم كرد ، بعدها در ميان پيروان

--> ( 1 ) . تصوف اسلامى و رابطهء انسان با خدا ، صص 61 - 124 . ( 2 ) . ديوان الحلاج ، ش 17 . ( 3 ) . همان ، ش 58 . ( 4 ) . همان ، ش 68 .